Logo

Türkmenistanyň

Bilim ministrligi

Logo

Türkmenistanyň

Bilim ministrligi

Onlaýn ýüz tutma
Makalalar bölüminden yza gaýtmak
Baş­lan­gyç synp­lar­da sa­pa­gy iş­jeň gu­ra­mak

Baş­lan­gyç synp­lar­da sa­pa­gy iş­jeň gu­ra­mak

7 Oktýabr, 2026 Makalalar
42

Hä­zir­ki aja­ýyp döw­rü­miz­de röw­şen gel­je­gi­miz bo­lan ýaş ne­sil­ler çuň­ňur ala­da­lar bi­len gur­şa­lan­dyr. Bu aja­ýyp döw­rüň mu­gal­ly­my bol­mak dö­re­di­ji­lik­li zäh­met çek­me­gi, ýo­ka­ry ba­şar­jaň­ly­gy ta­lap ed­ýär. Esa­san-da, baş­lan­gyç synp okuw­çy­la­ry­ny okat­mak­da iş­jeň we kä­mil usul­la­ry bil­mek ze­rur­dyr, şo­nuň ýa­ly-da, okat­mak, öw­ret­mek bi­len bi­le­lik­de baş­lan­gyç syn­pa ge­len okuw­çy­lar bi­len mä­hir­li we sa­byr­ly ara­bag­la­ny­şy­gy gu­rap bil­mek mu­gal­ly­myň baş mak­sa­dy­na öw­rül­me­li. Ýa­ňy mek­de­be gat­nap baş­lan okuw­çy­la­ry mek­de­be öw­re­niş­dir­mek köp zäh­me­ti ta­lap ed­ýär. Her bir okuw­çy mu­gal­ly­myň ala­da­sy­ny du­ýan­da, oka­ma­ga, öw­ren­mä­ge ym­ty­lyp baş­la­ýar.

Mu­gal­lym har­py ýa-da sa­ny öw­re­dip we ýaz­dy­ryp baş­lan­da, okuw­çy­lar hem öýe be­ril­ýän ýu­muş­la­ry bel­läp al­ýar­lar. Ine, şu ýer­de mu­gal­lym how­luk­ma­ly däl-de, okuw­çy­nyň do­ly bel­läp al­ma­gy­ny ga­zan­ma­ly. Şun­da okuw­çy dü­şün­män so­ra­sa, şol wagt mu­gal­lym tä­ze­den dü­şün­dir­se we ýaz­dyr­sa, okuw­çy öý iş­le­ri­ni dog­ry bel­läp al­ýar we üs­tün­lik­li ýe­ri­ne ýe­ti­rip gel­ýär. Esa­san hem, harp­lar we san­lar dep­der­le­ri­ne ýaz­dy­rylanda okuw­çy­la­ra üns ber­lip, how­luk­man öw­re­di­lse, baş­lan­gyç synp pe­da­go­gi­ka­sy öz maz­mu­ny­na eýe bol­ýar. Se­bä­bi ýaz­dy­ry­lyp öw­re­di­len­de, okuw­çy te­ma­ny çalt öz­leş­dir­ýär. Bu usul äh­mi­ýe­ti­ni hiç ha­çan ýi­tir­me­ýär. Mu­nuň üçin mu­gal­ly­myň ir­gin­siz we sa­byr­ly zäh­me­ti ze­rur­dyr.

Mu­gal­lym harp­la­ry öw­red­ýän wag­ty ça­ga­la­ra ola­ry elip­biý ter­ti­bin­de öw­ren­me­gi he­mi­şe ýat­lat­ma­ly. San­lar ge­çil­ýän wag­tyn­da-da ola­ry yzy­gi­der­li­lik­de öw­ren­me­gi tab­şyr­ma­ly. Şon­da harp­lar we san­lar okuw­çy­la­ryň ýa­dyn­da has oňat gal­ýar. Mul­ti­me­dia tag­ta­syn­da san­lar we harp­lar bi­len bag­la­ny­şyk­ly su­rat­la­ry hem-de şe­kil­le­ri, slaýd­la­ry gör­kez­mek ge­çil­ýän te­ma­nyň okuw­çy­la­ryň çalt öz­leş­dir­mek­le­ri­ni ga­zan­ma­gyna ýar­dam ed­ýär. Harp­la­ry we san­la­ry okuw­çy­la­ra gör­kez­mek ar­ka­ly öw­ret­mek olar­da gö­rüş ýat­keş­li­gi­ni ös­dür­ýär.

Umu­man, öw­ret­me­giň iş­jeň usul­la­ry­ny ta­pyp, olar­dan ýer­lik­li peý­da­lan­mak baş­lan­gyç synp mu­gal­lym­la­ry­nyň pa­ýy­na düş­ýär. Mu­gal­lym sa­pak­da nä­çe köp usul­la­ry ula­nyp bil­se, okuw­çy­lar hem şon­ça köp mag­lu­ma­ty öw­re­nip bil­mek uky­by­na eýe bol­ýar. Se­bä­bi mu­gal­ly­myň sa­pa­ga dö­re­di­ji­lik­li çe­me­leş­me­gi okuw­çy­la­ryň te­ma­ny öz­leş­di­riş ukyp­la­ry­ny art­dyr­ýar.

Ogul­ke­ýik AN­NA­BER­DI­ÝE­WA,
Aş­ga­bat şä­he­rin­dä­ki ýö­ri­te­leş­di­ri­len 143-nji or­ta mek­de­biň mu­gal­ly­my.