(Dowamy. Başlangyjy gazetiň geçen sanynda).

Bel­li mi­ras­gär «Ga­ra gaz­ma­nyň gud­ra­ty» ki­ta­by­ny oba­da­şy, ýag­ny Du­şak oba­syn­da ýa­şap ge­çen meş­hur türk­men sa­zan­da­sy Şü­kür bag­şa hem-de gud­rat­ly saz gu­ra­ly türk­men du­ta­ry­na ba­gyş­lap­dyr. Nur­na­zar ha­ly­pa hal­kyň için­den, aý­ra­tyn hem öz oba­daş­la­ryn­dan Şü­kür bag­şy, onuň öm­ri we dö­re­di­ji­li­gi, gy­lyk-hä­si­ýet­le­ri, ze­hin-ba­şar­ny­gy ba­ra­da köp san­ly örän gym­mat­ly de­lil­le­ri we gy­zyk­ly mag­lu­mat­la­ry top­la­ýar hem-de şo­la­ryň esa­syn­da bu ese­ri­ni dö­red­ýär. Mi­ras­gä­riň bu ese­rin­de meş­hur sa­zan­da­nyň öm­ri we dö­re­di­ji­li­gi, onuň ýa­şan döw­rün­dä­ki ta­ry­hy ýag­daý­lar, türk­men hal­ky­nyň dur­muş hal-ýag­da­ýy ba­ra­da tä­ze we gym­mat­ly mag­lu­mat­la­ryň jem­le­nen­di­gi se­bäp­li, ol eser or­ta mek­dep­ler­de türk­men ede­bi­ýa­ty­ny, aý­dym-saz we ta­ryh ders­le­ri­ni okad­ýan mu­gal­lym­lar üçin gym­mat­ly gol­lan­ma bo­lup hyz­mat ed­ýär.

Mil­li ta­ry­hy­my­za, baý mi­ra­sy­my­za de­giş­li mö­hüm wa­ka­la­ry jan­lan­dyr­ýan ha­ly­pa mi­ras­gär mu­gal­lym N.Ju­ma­na­za­row «Kä­riz su­wy — ar­zy­ma­nym, ar­zy­la­nym — ar­wa­nam» at­ly ki­ta­by­ny 2023-nji ýyl­da hal­ky­my­za ýe­tir­di. Öz­le­ri­niň türk­men­dik­le­ri­ne, be­ýik şah­sy­ýet­le­riň ne­sil­le­ri­dik­le­ri­ne buý­sa­nyp ruh­lan­ýan ra­ýat­la­ry­my­za ýa­kym­ly hem aja­ýyp duý­gu­la­ry peş­geş ber­ýän ki­tap «Kä­riz su­wy...» we «Ha­tar­da ner bol­sa...» diýen iki bö­lüm­den dur­ýar. Ki­ta­byň bi­rin­ji bö­lü­mi ta­ryh­da gü­neş­li ýur­du­myz­da su­wuň her dam­ja­sy­ny al­ty­na, ze­re de­ňän aň­ly-paý­has­ly pe­der­le­ri­mi­ziň örän kä­mil suw des­ga­la­ry­ny gu­rup, ýe­ras­ty suw­la­ry ýa­şa­ýyş-dur­muş ha­jat­la­ry üçin ne­ti­je­li we örän re­je­li peý­da­lan­ma­gy ba­şa­ran­dyk­la­ry, şeý­le tä­sin suw des­ga­la­ry­nyň bi­ri bo­lan kä­riz­ler ba­ra­da­ky gym­mat­ly, tä­sir­li hem tä­sin mag­lu­mat­la­ry özün­de jem­le­ýär. Ese­riň ikin­ji bö­lü­min­de bol­sa, türk­me­niň zy­ýa­rat­ha­na de­ňäp, uly hor­mat go­ýup sar­pa­la­ýan jan­da­ry — türk­men halk seç­gi­çi­li­gi­niň naý­ba­şy gym­mat­ly­gy ha­sap­lan­ýan ar­wa­na dü­ýe­le­ri­miz, ola­ryň iner, ma­ýa ýa­ly ne­sil­le­ri, söw­da ker­wen­le­rin­de ula­ny­ly­şy, dü­ýe es­bap­la­ry ba­ra­da ro­wa­ýat­dyr tym­sal­la­ryň, bo­lan wa­ka­la­ryň üs­ti bi­len tä­sir­li be­ýan edil­ýär. Şo­nuň üçin hem ta­ny­mal mi­ras­gä­riň bu ki­ta­by ak­gyn­ly okal­ýar we oky­jy­da ju­da ýa­kym­ly duý­gu­la­ry dö­red­ýär.

Ha­ly­pa mu­gal­lym 2026-njy ýy­lyň «Ga­raş­syz, ba­ky Bi­ta­rap Türk­me­nis­tan — be­dew bat­ly at-my­ra­dyň me­ka­ny» ýy­ly diý­lip yg­lan edil­me­gin­den ruh­la­nyp, türk­men hal­ky­nyň umu­ma­dam­zat gym­mat­lyk­la­ry­nyň ha­ta­ry­na go­şu­lan be­hiş­di ahal­te­ke be­dew­le­ri­miz ba­ra­da 60 ýyl­dan hem gow­rak döw­rüň do­wa­myn­da hal­ky­my­zyň ara­syn­dan top­lan mil­li mi­ra­sy­my­zy oky­jy­lar köp­çü­li­gi­ne ýe­tir­mek mak­sa­dy bi­len, «Türk­me­niň ary-na­my­sy — be­de­wi, al­gyr ta­zy­sy» di­ýen ki­ta­by­ny ýa­zyp, oky­jy­lar köp­çü­li­gi­ne ýe­tir­di. Bu ki­tap­da us­sat mi­ras­gär türk­men hal­ky­nyň at­şy­nas­lyk me­de­ni­ýe­ti we se­ýis­çi­lik sun­ga­ty, meş­hur be­dew­le­ri­miz bi­len bag­la­ny­şyk­ly gym­mat­ly mag­lu­mat­la­ry be­ýan edip­dir. Şeý­le hem bu ki­tap­da ata-ba­ba­la­ry­my­zyň türk­men ta­zy­sy­ny kö­pel­di­şi, ide­di­şi we aw et­mek­de ula­ny­şy bi­len bag­la­ny­şyk­ly gy­zyk­ly mag­lu­mat­lar öz be­ýa­ny­ny ta­pyp­dyr.

Mi­ras­gä­riň ýo­kar­da­ky gys­ga göw­rüm­li film­le­ri halk köp­çü­li­gi ta­ra­pyn­dan go­wy gar­şy­lan­dy we il için­de oňa hor­mat-sy­lag hem-de ab­raý ge­tir­di.

Nur­na­zar mu­gal­ly­myň tu­tan­ýer­li­li­gi we yh­las­ly zäh­me­ti bi­len dö­re­di­len bu çe­per film­le­riň ýur­du­my­zyň bi­lim eda­ra­la­ryn­da ýaş ne­sil­de mil­li mi­ra­sy­my­za buý­san­jy dö­ret­mek­de, gy­zyk­lan­ma­ny we bi­le­si­ge­li­ji­li­gi ter­bi­ýe­le­mek­de uly or­nu­nyň we mö­hüm äh­mi­ýe­ti­niň bar­dy­gy­ny bel­le­mek ge­rek.

Türk­men hal­ky­nyň Mil­li Li­de­ri Gah­ry­man Ar­ka­da­gy­myz «Ha­ky­da göw­he­ri» at­ly nus­ga­lyk ki­ta­byn­da şeý­le bel­le­ýär: «Hal­kyň mil­li mi­ra­sy­ny kö­ňül bi­len du­ýup, aňyň­da sal­dar­la­saň, mun­da baý­lyk kä­ni bar­dyr. Kä­mil­li­gi­niň sy­ry­ny dü­şün­di­rip bol­ma­ýan gym­mat­lyk­la­ry dö­re­den ata-ba­ba­la­ry­my­zyň öz­le­ri dur­muş mek­de­bi­dir».

Nur­na­zar mu­gal­lym hal­ky­my­zyň asyr­lar­bo­ýy top­lan baý me­de­ni mi­ra­sy­ny ýyg­na­mak, öw­ren­mek we wa­gyz et­mek ba­ba­tyn­da ýur­du­myz­da uly meş­hur­lyk ga­za­nan us­sat mi­ras­gär­ler — mur­gap­ly, Türk­me­nis­ta­nyň halk mu­gal­ly­my Ümür Esen, gy­zy­lar­bat­ly mu­gal­lym At­da Gur­ban­gel­di­ýew, Türk­me­nis­ta­nyň at ga­za­nan me­de­ni­ýet iş­gä­ri Ah­met Hal­my­ra­dow, bel­li mi­ras­gär Ça­ry­my­rat Ga­ra­ha­now, şeý­le hem mil­li mi­ra­sy­my­zy wa­gyz edi­ji, ez­ber žur­na­list Ata­my­rat Şa­gu­ly­ýew bi­len uzak ýyl­la­ryň do­wa­myn­da dö­re­di­ji­lik hyz­mat­daş­ly­gy­ny sak­la­dy. Bu­la­ryň hem­me­si ha­ly­pa mu­gal­ly­myň türk­men hal­ky­nyň baý mil­li mi­ra­sy­ny top­la­mak, öw­ren­mek we wa­gyz et­mek ug­run­da­ky bi­möç­ber yh­la­sy­nyň we dö­re­di­ji­lik­li iş­le­ri­niň has-da ro­waç­lan­ma­gy­na, bar­ha kä­mil­leş­me­gi­ne ýa­kyn­dan ýar­dam et­di.

Nur­na­zar aga­nyň ag­zy­bir we döw­let­li maş­ga­la­sy bar. Ol Ma­ýa­gö­zel gel­ne­je bi­len 7 ça­ga­ny — dört og­ly we üç gy­zy edep­li-ter­bi­ýe­li, il­ha­lar yn­san­lar edip ýe­tiş­dir­di. Ha­ly­pa mu­gal­lym, ja­nyp­keş mi­ras­gär öz ýan­ýol­da­şy Ma­ýa­gö­zel gel­ne­je­miz bi­len Ber­ka­rar döw­le­tiň tä­ze eý­ýa­my­nyň Gal­ky­ny­şy döw­rü­niň hö­zi­ri­ni gö­rüp hem-de ag­tyk­dyr çow­luk­la­ry­na gu­wa­nyp, bag­ty­ýar dur­muş­da ýa­şa­ýar­lar.

Ha­ly­pa mu­gal­ly­myň uzak ýyl­la­ryň do­wa­myn­da çe­ken ha­lal we dö­re­di­ji­lik­li zäh­me­ti­ne mu­kad­des Ga­raş­syz­ly­gy­my­zyň ýyl­la­ry için­de döw­le­ti­miz ta­ra­pyn­dan my­na­syp ba­ha be­ril­di. Ýur­du­myz­da bi­lim pu­da­gy­ny yzy­gi­der­li ös­dür­mek­de, ön­jeý­li döw­let we jem­gy­ýet­çi­lik işin­de uly üs­tün­lik­le­ri ga­za­nan­dy­gy üçin hem-de Ga­raş­syz döw­le­ti­mi­ziň we mäh­ri­ban hal­ky­my­zyň öňün­de bi­ti­ren aý­ra­tyn hyz­mat­la­ry, köp ýyl­la­ryň do­wa­myn­da çe­ken ha­lal, yh­las­ly we gö­rel­de­li zäh­me­ti na­za­ra al­nyp, Türk­me­nis­ta­nyň Pre­zi­den­ti­niň 2019-njy ýy­lyň 25-nji sent­ýab­ryn­da­ky Per­ma­ny­na la­ýyk­lyk­da, Nur­na­zar mu­gal­lym ýo­ka­ry döw­let sy­la­gy — Türk­me­nis­ta­nyň «Gaý­rat» me­da­ly bi­len sy­lag­lan­dy.

nus­ga­wy türk­men şa­hy­ry Mag­tym­gu­ly Py­ra­gy­nyň dog­lan gü­nü­niň 300 ýyl­ly­gy my­na­sy­bet­li, Türk­me­nis­ta­nyň Pre­zi­den­ti­niň 2024-nji ýy­lyň 9-njy de­kab­ryn­da­ky Per­ma­ny­na la­ýyk­lyk­da, ha­ly­pa mu­gal­lym we meş­hur mi­ras­gär N.Ju­ma­na­za­row «Mag­tym­gu­ly Py­ra­gy­nyň 300 ýyl­ly­gy­na» at­ly ýu­bi­leý me­da­ly bi­len sy­lag­lan­dy. Bu döw­let sy­lag­la­ry ha­ly­pa pe­da­go­gy, mil­li mi­ra­sy­my­zyň ha­ky­ky muş­da­gy­ny tä­ze dö­re­di­ji­lik üs­tün­lik­le­ri­ne ruh­lan­dyr­dy.

Pä­him­dar pe­der­le­ri­mi­ziň «Ben­de sy­la­sa aş be­rer, Hu­daý sy­la­sa — ýaş» di­ýe­ni. Seg­sen ýa­şy ar­ka at­sa-da, tü­we­le­me, gu­jur-gaý­ra­ty eg­sil­me­ýän, şol bir ed­ýän iş­le­ri­ni uly yh­las bi­len edip, öz hal­kyn­dan bir adam­lyk paý alyp, on adam­lyk ýe­ri­ne sal­mak üçin gi­je-gün­diz gy­dyr­da­nyp ýö­ren, ýa­şy gaý­dy­şan­dan­my nä­me­mi gö­rer gö­ze, az-kem sa­da­laç­rak, ýö­ne do­gum­ly gö­rün­ýän, akyl-paý­ha­sy­nyň du­ru­ly­gy­na, ýat­keş­li­gi­ne haý­ran ga­laý­ma­ly bu mäh­rem yn­sa­nyň — mil­li mi­ra­sy­my­zyň ha­ky­ky muş­da­gy­nyň en­tek-en­tek­lerem et­sem-pet­sem­le­ri kän. Biz hem hor­mat­ly ha­ly­pa­my­za kal­byn­da bes­län şol ar­zuw-is­leg­le­ri­ni dur­muş­da amal et­mek­de ro­waç­lyk­la­ry we üs­tün­lik­le­ri, mil­li mi­ra­sy­my­za de­giş­li il­ha­lar eser­le­ri­niň höw­rü­niň köp bol­ma­gy­ny, tut ýa­ly berk jan sag­ly­gy­ny, ba­la-ça­ga­la­ry­nyň we ag­tyk-çow­luk­la­ry­nyň bag­ty­na gu­wa­nyp, ýe­ne uzak-uzak ýyl­lar ara­myz­da ha­ly­pa­lyk edip, mek­dep bo­lup ýa­şa­ma­gy­ny, maş­ga­la aba­dan­çy­ly­gy­ny ar­zuw ed­ýä­ris.